Ziekenhuis: wanneer je er terechtkomt en hoe ziekenhuiszorg werkt

Claire Langenhoff

15-04-2026

|

4 min leestijd

|

Bijgewerkt op:15-04-2026

Wouter Heuvelink

Gecontroleerd door onze zorgexpert

Zoek je een ziekenhuis in de buurt, informatie over ziekenhuiszorg, bijvoorbeeld naar aanleiding van een verwijzing of een behandeling? Op deze pagina leggen we uit wanneer je in het ziekenhuis terechtkomt, hoe een verwijzing werkt, welke keuzevrijheid je hebt en wat je zorgverzekering vergoedt. Zorgkiezer houdt zelf geen actuele overzichten van ziekenhuizen per regio bij, maar helpt je met heldere uitleg over hoe ziekenhuiszorg in Nederland is geregeld.

Wanneer ga je naar het ziekenhuis?

Je gaat naar het ziekenhuis als je hiervoor een verwijzing hebt of als er sprake is van acute medische zorg. Er is een verschil tussen geplande zorg en spoedeisende zorg. Voor geplande zorg krijg je eerst een verwijzing. Meestal van de huisarts. Met die verwijzing kan je een afspraak maken bij het ziekenhuis waar je naartoe bent verwezen. Je plant dus van tevoren een afspraak. Voor spoedeisende zorg werkt dat anders. Heb jij acuut zorg nodig, omdat je bijvoorbeeld een ongeluk hebt gehad of een hartaanval hebt. Dan word je direct geholpen in het ziekenhuis. Meestal een ziekenhuis wat op dat moment het dichtste bij is. Hiervoor heb je dan geen verwijzing of een afspraak nodig.

Hoe krijg ik een verwijzing voor het ziekenhuis?

Wil je graag geholpen worden door een medisch specialist in het ziekenhuis? Dan kan je daar alleen een afspraak maken met een verwijzing van bijvoorbeeld de huisarts, bedrijfsarts of kinderarts. Als jij een verwijzing krijgt, dan krijg je ook de behandeling (deels) vergoed van je zorgverzekeraar. Wat als je geen verwijzing krijgt voor het ziekenhuis? Dan betekent dit niet meteen dat je klacht niet serieus wordt genomen. Soms kan de huisarts de klachten zelf behandelen en is een verwijzing niet nodig. Vaak worden de klachten eerst even afgewacht, wordt er eerst medicatie geprobeerd of krijg je advies over je levensstijl voordat je een verwijzing krijgt naar het ziekenhuis. Ben je het daar niet mee eens, dan kan je dit bespreken met je huisarts of een andere huisarts om een second opinion vragen.

Mag ik zelf het ziekenhuis kiezen?

Ja, in feite mag je zelf een ziekenhuis kiezen. Al zal een (huis)arts vaak verwijzen naar een ziekenhuis in de buurt. Wil je liever naar een ander ziekenhuis, dan kan je dit aangeven bij je verwijzer. Waarom je een ander ziekenhuis wil kiezen kan liggen aan de wachttijden, de specialisten die er werkzaam zijn of de algemene beoordelingen over een ziekenhuis. Het maakt niet uit wat de reden is, jij mag altijd aangeven dat je een voorkeur hebt voor een ziekenhuis.

Wordt elk ziekenhuis vergoed door de zorgverzekering?

Ja, voor elk ziekenhuis krijg je een vergoeding van de zorgverzekeraar. Het verschil zit hem in of zij alles vergoeden of dat je zelf een deel moet bijbetalen. Je zorgverzekeraar sluit contracten met ziekenhuizen, maar dat doen ze soms niet met allemaal. Als jouw zorgverzekeraar geen contract heeft met het ziekenhuis waar jij je wil laten behandelen, dan moet je een deel van de kosten zelf betalen. Heeft jouw zorgverzekering wel een contract, dan betalen ze hiervoor de volledige kosten minus je eigen risico. Het eigen risico betaal je altijd. Het contract met het ziekenhuis maakt daarvoor niet uit. Benieuwd of jij bij jouw ziekenhuis volledige vergoeding krijgt? Wij hebben dat voor je op een rijtje gezet per zorgverzekeraar.

Bij welk ziekenhuis kan ik meteen terecht en wat zijn wachttijden?

Elk ziekenhuis heeft zijn eigen wachttijden per behandeling. Wil je weten bij welk ziekenhuis je meteen terecht kan, dan kan je hiervoor je zorgverzekeraar benaderen. Zij bieden wachttijdbemiddeling of wachtlijstbemiddeling aan. Dit houdt in dat als je te lang moet wachten bij het ziekenhuis waar je naartoe bent verwezen, zij jou helpen zoeken naar een zorgverlener die sneller beschikbaar is. De wachttijden zijn in veel gevallen ook terug te vinden op de website van het ziekenhuis zelf. Gaat het niet om geplande zorg, maar om acute zorg? Dan word je vaak naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis gestuurd. Ben je opzoek naar een ziekenhuis in de buurt, dan kan je Zorgkaart Nederland gebruiken. Daar vind je een overzicht van ziekenhuizen per regio met beoordelingen. Wil je weten of het ziekenhuis een contract heeft met jouw zorgverzekeraar? Dat hebben wij per verzekeraar voor je inzichtelijk gemaakt.

Waar vind ik actuele informatie over ziekenhuizen?

Wil je informatie over een ziekenhuis of ziekenhuizen vergelijken? Dan kan je dat doen op Zorgkaart Nederland. Daar vind je een overzicht van ziekenhuizen in Nederland met beoordelingen en soms ook wachttijden. Het is mogelijk om per regio en op aandoening te zoeken. Je kan ook op de website van een ziekenhuis zelf terecht of bellen naar het algemene nummer van een ziekenhuis. Wil je weten of een ziekenhuis een contract heeft met jouw zorgverzekeraar, dan kan je dat in ons overzicht van ziekenhuiscontracten per verzekeraar terugvinden of bij jouw zorgverzekeraar.